Sygnatura akt I C 1155/20

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

        Dnia 23 listopada 2022 roku

Sąd Okręgowy w Krakowie I Wydział  Cywilny w składzie:

Przewodniczący:        Sędzia Barbara Wypchło-Grymek

Protokolant:               osobiście

po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2022 roku w Krakowie

na posiedzeniu niejawnym

sprawy z powództwa: [OSOBA] i [OSOBA]

przeciwko: Bankowi Millennium Spółce Akcyjnej z siedzibą w Warszawie

o zapłatę

1. zasądza od strony pozwanej [OSOBA] z siedzibą w Warszawie na rzecz powodów [OSOBA] i [OSOBA] łącznie kwotę 9.673,18 zł (dziewięć tysięcy sześćset siedemdziesiąt trzy złote dwadzieścia 18/100) i 49.980,27 CHF (czterdzieści dziewięć tysięcy dziewięćset osiemdziesiąt franków szwajcarskich 27/100) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 4 października 2022 roku do dnia zapłaty,
2. w pozostałych zakresie powództwo oddala,
3. zasądza od strony pozwanej [OSOBA] z siedzibą w Warszawie na rzecz powodów [OSOBA] i [OSOBA] łącznie kwotę 11.817,00 zł (jedenaście tysięcy osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od prawomocności wyroku do dnia zapłaty.

Sygn. akt I C 1155/20

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 23 listopada 2022 roku

               Powodowie [OSOBA] i [OSOBA] w  pozwie wniesionym dnia 25 maja 2020 r. (k. 3-33) wnieśli o:

1. zasądzenie od strony pozwanej [OSOBA] S.A. z siedzibą w Warszawie na ich rzecz łącznie kwoty 9.673,18 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w płatności liczonymi od dnia 11 kwietnia 2020 r. do dnia zapłaty;
2. zasądzenie od strony pozwanej [OSOBA] S.A. z siedzibą w Warszawie na ich rzecz łącznie kwoty 49.980,27 CHF z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 11 kwietnia 2020r. do dnia zapłaty,

ewentualnie w przypadku nie uwzględniania żądania z pkt 2 o zasądzenie od strony pozwanej [OSOBA] S.A. z siedzibą w Warszawie na ich rzecz łącznie kwoty  60.113,56 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 11 kwietnia 2020r. do dnia zapłaty.

Nadto wnieśli o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia, którym je zasądzono do dnia zapłaty, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.    

W uzasadnieniu powodowie [OSOBA], że w dniu 28 października 2005r. zawarli z poprzednikiem pozwanego Banku umowę kredytu hipotecznego nr KH/1104/10/2005 na kwotę 378.000 zł. Kredyt został wypłacony w złotych polskich. Umowa została zawarta z wykorzystaniem przedłożonego przez Bank wzorca umownego bez możliwości jej negocjacji.

Powodowie [OSOBA], że umowa kredytu została zawarta przez nich jako przez konsumentów, a także, że zawierała nieuzgodnione indywidulanie klauzule waloryzacyjne, które należy uznać za niedozwolone, ponieważ przyznawały one bankowi swobodne i nieograniczone prawo do dowolnego ustalania wielkości świadczenia powodów [OSOBA] samodzielnie przez pozwanego (i w sposób dowolny) tabeli kursów walut.

Powodowie [OSOBA] tym należycie poinformowani o obciążającym ich ryzyku kursowym. Takie ukształtowanie postanowień umowy sprawiło, że były one niejasne, sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco naruszające interesy powodów. Powodowie [OSOBA], że z uwagi na nierównomierne rozłożenie ryzyka kursowego między stronami  oraz brak dostatecznego określenia świadczeń stron umowa jest sprzeczna z naturą stosunku prawnego umowy kredytu, jak również nie zawiera koniecznych elementów wskazanych w art. 69 ustawy Prawo bankowe.

Zdaniem kredytobiorcy na podstawie 385¹ § 1 k.c. te postanowienia umowne (§ 2 ust. 2 i § 7 ust. 1 umowy oraz postanowienia § 2 pkt 19, § 3 ust. 2 i § 8 ust, 3 Regulaminu) nie wiążą go, a wobec ich istotnej wagi całą umowę trzeba uznać za nieważną i niemożliwą do wykonania.

Powodom przysługuje zatem roszczenie o zwrot nienależnych świadczeń na zasadzie art. 410 k.c. Domagają się zwrotu tylko części spełnionych świadczeń tj. za okres wskazany w pozwie.

Strona pozwana Bank Millennium spółka akcyjna w Warszawie w odpowiedzi na pozew (k. 89-124) wniosła o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Zakwestionowała powództwo co do zasady i wysokości, wskazując, że umowa kredytowa nie zawiera jakichkolwiek postanowień niedozwolonych, a roszczenie powodów [OSOBA] uwzględnienie w jakiejkolwiek części.

Ponadto strona pozwana zaprzeczyła, aby powodowie [OSOBA] w sposób rzetelny poinformowany o ryzyku związanym z zaciągnięciem kredytu indeksowanego do CHF, Pozwany [OSOBA] w sposób arbitralny i dowolny ustalał kursy wskazane w tabeli Banku, Bank przeniósł całość ryzyka związanego z kredytem indeksowanym na powoda a sam Bank nie ponosił ryzyka kursowego.

Strona pozwana podniosła zarzut przedawnienia roszczenia.

Sąd ustalił, następujący stan faktyczny:

Wnioskując o udzielenie kredytu, kredytobiorcy wskazali na franka szwajcarskiego jako wybraną walutę. Chcieli uzyskać kwotę 378.000 zł

dowód: wniosek kredytowy k. 166-168.

W dniu 28 października 2005 r. powodowie [OSOBA] z Millennium Bank S.A. z siedzibą w Warszawie umowę kredytu MILLEKREDYT DOM nr KH/1104/10/2005.

Zgodnie z umowa bank udzielił Kredytobiorcy kredytu w wysokości 378.000 zł (§ 2 ust. 1).

Kredyt przeznaczony był na nabycie prawa własności nieruchomości budowanej przez dewelopera, położonej w Krakowie przy ul. [ADRES] 2 ust. 3 i 4).

Kredyt był indeksowany do CHF, po przeliczeniu wypłaconej kwoty zgodnie z kursem kupna CHF według Tabeli Kursów Walut Obcych obowiązującej w Banku Millenium w dniu uruchomienia kredytu (§ 2 ust. 2 umowy).

Przedmiotem zabezpieczenia, na którym została ustanowiona hipoteka na rzecz Banku, w rozumieniu postanowień Umowy jest nieruchomość położona w Krakowie przy ul. [ADRES] 2 ust  5 umowy).

Wypłata kredytu miała nastąpić w transzach na rachunek bankowy dewelopera, kredytobiorcy (§ 3 ust. 1, 2 umowy).

Kredyt był oprocentowany według zmiennej stopy procentowej. Oprocentowanie kredytu wynosiło 2.39 % w stosunku rocznym, co stanowiło sumę referencyjną LIBOR 3M (CHF) obowiązującej w dniu sporządzenia Umowy oraz marży w wysokości 1.60 p.p. stałej w całym okresie kredytowania. (§ 6 ust. 1, 2 Umowy).

Powodowie [OSOBA] kwotę kredytu w CHF ustaloną zgodnie z § 2 w złotych polskich, z zastosowaniem kursu sprzedaży CHF obowiązującego w dniu płatności raty kredytu, zgodnie z Tabelą Kursów Walut Obcych Banku Millenium SA (§ 7 ust. 1). Dalej strony postanowiły, że kredyt będzie spłacany w 360 ratach miesięcznych, w tym 5 rat obejmujących odsetki w okresie karencji spłaty kredytu oraz 355 malejących rat miesięcznych, które zawierają malejąca część odsetek oraz równą część raty kapitałowej. Spłatę kredytu poprzedzać miało bezpośrednie potrącenie przez Bank należnych mu kwot z rachunku Kredytobiorcy w Banku nr (§7 ust. 2 i 3 umowy).

Zabezpieczenie kredytu stanowiła m.in. hipoteka kaucyjna do kwoty 642.600,00 zł ustanowiona na rzecz Banku na kredytowanej nieruchomości położonej w Krakowie przy ul. [ADRES] 8 ust. 1 umowy).

Integralną część umowy stanowił Regulamin kredytowania osób fizycznych w ramach usług bankowości hipotecznej w Banku Millenium S.A. (§ 11 ust. 1 pkt 1)

W przypadku kredytu indeksowanego kursem waluty obcej kwota wcześniejszej spłaty jest obliczana według kursu sprzedaży dewiz na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów [OSOBA] z dnia realizacji, wskazanego przez Kredytobiorcę w dyspozycji o dokonanie wcześniejszej spłaty, a w przypadku kredytu w walucie obcej prowizja za wcześniejszą spłatę ustalana jest od kwoty wcześniejszej spłaty, przeliczonej według kursu sprzedaży dewiz na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów [OSOBA] z dnia realizacji wcześniejszej spłaty (§10 ust. 4 i 5 Regulaminu).

Stosownie do § 11 ust. 4 przewalutowanie następuje według kursów, z zastrzeżeniem ust. 5: 1) kupna dewiz z dnia złożenia wniosku o przewalutowanie na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów [OSOBA] w przypadku zmiany waluty z PLN na walutę obcą; 2) sprzedaży dewiz z dnia złożenia wniosku o przewalutowanie na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów [OSOBA] w przypadku zmiany waluty z waluty obcej na PLN. Z kolei w przypadku kredytu w walucie obcej prowizja za przewalutowanie ustalana jest od kwoty sprzed przewalutowania, przeliczonej według kursu sprzedaży dewiz na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów [OSOBA] z dnia dokonania przewalutowania (§11 ust. 11).

dowód: umowa kredytu, k. 39-40v.; Regulamin k. 42-50v.

W  dniu 2 grudnia 2011r. strony zawarły Aneks nr 2/2011 do Umowy, mocą którego do § 2 Umowy dodały zapis o następującym brzmieniu: „kurs wymiany walut obcych, na podstawie którego przeliczane są na złote polskie zobowiązania Kredytobiorcy wyrażone w walucie obcej, podawany jest w Tabeli Kursów Walut Obcych Banku. Podstawą do ustalenia kursów kupna i sprzedaży zawartych w Tabeli Kursów Walut Obcych jest kurs bazowy, stanowiący średnią arytmetyczną z ofert kupna i ofert sprzedaży tej waluty oferowanych przez profesjonalnych uczestników rynku walutowego i podanych na stronie serwisu Reuters w chwili tworzenia Tabeli Kursów Walut [OSOBA] kursu kupna i wartości kursu sprzedaży z Tabeli Kursów Walut Obcych mogą odbiegać od kursu bazowego o nie więcej niż 10%. Tabela Kursów Walut Obcych Banku tworzona jest przynajmniej raz dziennie każdego dnia roboczego. Pierwsza Tabela Kursów Walut Obcych Banku tworzona jest pomiędzy godziną 8:00), a godziną 10:00 danego dnia. Tabela Kursów Walut Obcych publikowana jest każdorazowo na stronie ww.bankmillennium.pl. W przypadku, gdy Tabela Kursów Walut Obcych tworzona jest w danym dniu co najmniej dwukrotnie, do ustalenia wysokości zobowiązania wyrażonego w walucie obcej przyjmowany jest kurs sprzedaży dewiz, dla danej waluty najkorzystniejszy dla kredytobiorcy spośród kursów sprzedaży dewiz obowiązujących w Banku w dniu przeliczania zobowiązania na złote polskie. W przypadku wcześniejszej częściowej spłaty kredytu będzie to najkorzystniejszy kurs sprzedaży dewiz spośród kursów obowiązujących w Banku danego dnia do chwili złożenia dyspozycji wcześniejszej częściowej spłaty.

dowód: aneks nr 2/2011 z dnia 2 grudnia 2011 r., k. 41-41v.

               W wykonaniu umowy w okresie od dnia 7 maja 2010 r. do 7 stycznia 2020 r. powodowie [OSOBA] kwotę 39.225,01 zł oraz 49.980,27 CHF.

dowód: zaświadczenie banku z dnia 26 stycznia 2020 r., k. 54-56v.; zaświadczenie banku z dnia 22 stycznia 2020 r., k. 57-77v.

Pismem z dnia 16 marca 2020r. pełnomocnik powodów [OSOBA] w sprawie kredytu. Wezwał pozwany [OSOBA] na rzecz powodów w terminie 14 dni  kwoty 40.920,67 zł i 49.980,27 CHF tytułem nienależnie pobranych środków w okresie od dnia 7 kwietnia 2010 r. do 7 stycznia 2020 r. w związku z nieważnością umowy kredytu

dowód: reklamacja z dnia 16 marca 2020 r., k. 51-52.      

Powodowie [OSOBA] banku celem zawarcia umowy kredytowej, aby zakupić dom. Bank został im polecony przez dewelopera. Poszli do banku po najlepszą ofertę, wcześniej byli w [OSOBA] do banku jako do instytucji zaufania publicznego. Wzięli kredyt indeksowany do CHF, gdyż oferta takiego kredytu została im przedstawiona jako najbardziej korzystna dla nich i bezpieczna. Przed zawarcie umowy odbyło się jedno spotkanie z doradcą. Zostali poinformowani o niebezpieczeństwie zmiany kursu waluty, jednak bank informował ich, iż jest to potencjalne ryzyko, które nie bardzo miało szansy zaistnienia. Ryzyko kursowe było bagatelizowane przez pracownika banku w rozmowie z powodami. Przedstawiciel banku mówił, że jest to produkt bezpieczny, było planowane wejście do strefy euro i miało to zagwarantować stały kurs CHF w Polsce. Powodowie [OSOBA] negocjacji umowy. Mówiono, że kursy będą brane z tabeli banku, że kurs CHF będzie ustalany przez bank. Nie poinformowano powodów w jaki sposób kształtuje się tabela kursowa. Powodowie [OSOBA] z prawnikiem czy doradcą. Zostało im założone konto złotówkowe, gdzie mieli wpłacać złotówki w wysokości indeksacji CHF. Nie pytali o możliwość modyfikacji umowy, uznali, że przygotowana umywa jest uczciwa i bezpieczna. Powodowie [OSOBA] o podpisanie aneksu, po zapoznaniu się z informacja publiczną, że banki są zobowiązane umożliwić spłacanie kredytu w walutach, w jakich są indeksowane kredyty.

Powodowie [OSOBA], że kwota, którą wciąż są dłużni bankowi w złotówkach cały czas jest podobna do tej, która wzięli na zakup nieruchomości. To spowodowało, ze poczuli się oszukani. Czują się pokrzywdzeni przez bank, gdyż przedstawiona umowa, którą podpisali w dobrej wierze nie powinna zawierać zapisów, które czynią ją nieważną i że po 17 latach spłacania wciąż pozostaje im do spłaty równowartość kwoty.

Powodowie [OSOBA] w kredytowanej nieruchomości.

dowód: zeznania powoda z dnia 29 września 2022 r., protokół rozprawy – k. 391v.-392v.; zeznania powódki z dnia 29 września 2022 r., protokół rozprawy – k. 392v.

W dniu 3 października 2022 r., po odebraniu stosownych pouczeń na rozprawie w dniu 29 września 2022 r., powodowie [OSOBA] o niewyrażaniu zgodny na związanie niedozwolonymi postanowieniami umowy, wnieśli o stwierdzenie jej nieważności, oświadczając jednocześnie, że są świadomi konsekwencji z tym związanych.

dowód: oświadczenie złożone przez powodów, k.

 Poza okolicznościami, które zostały przez strony przyznane (art. 229 k.p.c.) lub też taką ocenę uzasadniał przebieg całego postępowania (art. 230 k.p.c.), istotne dla sprawy fakty Sąd ustalił w oparciu o dokumenty przedłożone do akt sprawy, których autentyczność i wiarygodność nie budziła wątpliwości Sądu i nie była skutecznie zakwestionowana przez żadną ze stron.

Sąd oparł się także na zeznaniach powoda i powódki, które tut. Sąd uznał za wiarygodne, gdyż były one spójne, logiczne i korespondowały z dokumentacją co sprawiło, że nie było podstaw do odmowy im wiary. Sąd uznał, że brak jest podstaw do kwestionowania wiarygodności zeznań powodów. Na podstawie zeznań powodów [OSOBA] zawarcia umowy kredytu, jak również treść informacji przekazanych przez przedstawiciela banku.

Sąd pominął dowód z zeznań świadków [OSOBA] i [OSOBA] jako mający wykazać fakty nieistotne dla rozstrzygnięcia (art. 2352 § 1 pkt 2 k.p.c.).

Sąd pominął wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego albowiem rozstrzygnięcie sprawy nie wymagało wiadomości specjalnych (art.  2352 §  1 pkt 2 k.p.c.). Sąd poczynił ustalenia co do charakteru umowy z samej jej treści, nie uznając przy tym, że jej interpretacja jak i ewentualne konotacje ekonomiczne są wiadomościami specjalnymi, zaś obliczenie wysokości należności powodów [OSOBA] prostym działaniem matematycznym, niewymagającym wiadomości specjalnych. Ponadto należności te wynikały z zaświadczenia wystawionego przez stronę pozwaną. Pozostałe tezy dowodowe postawione przy dowodzie z opinii biegłego były pozbawione znaczenia dla rozstrzygnięcia wobec motywów, które doprowadziły Sąd do uznania umowy za nieważną.

Sąd zważył, co następuje:

Powództwo o zapłatę zasługiwało na uwzględnienie z uwagi na  nieważność umowy. Powodowie [OSOBA] umowy z art. 3531kc i z art. 58 par.2 k.c., a ponadto na istnienie w niej niedozwolonych klauzul  w rozumieniu art. 385¹ k.c. dotyczących mechanizmu indeksacji.

Co do niedozwolonych klauzul w rozumieniu art. 385¹kc to zauważyć należy iż zgodnie z art. 385¹ k.c. postanowienia umowy zawieranej z konsumentem, które kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami lub rażąco naruszają jego interesy, nie są wiążące, jeżeli nie zostały uzgodnione indywidualnie. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny (§ 1). Nieuzgodnione indywidualnie są te postanowienia umowy, na których treść konsument nie miał rzeczywistego wpływu, co w szczególności odnosi się do postanowień umowy przejętych z wzorca umowy zaproponowanego konsumentowi przez kontrahenta (§ 3). Wszelkie klauzule sporządzone z wyprzedzeniem są klauzulami pozbawionymi cechy indywidualnego uzgodnienia i okoliczności tej nie niweczy fakt, że konsument mógł znać ich treść. Uznanie, że treść danego postanowienia umownego została indywidualnie uzgodniona, wymagałoby wykazania, że konsument miał realny wpływ na konstrukcję niedozwolonego (abuzywnego) postanowienia wzorca umownego, zaś konkretny zapis był z nim negocjowany.

Po wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 3 października 2019 r. w sprawie sygn. C-260/18 na tle wykładni Dyrektywy Rady 93/13/EWG z dnia 5 kwietnia 1993 r. w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich (Dz.UE L z dnia 21 kwietnia 1993 r.), należy przyjąć, że postanowienia w tym zakresie podlegają kontroli w celu stwierdzenia, czy nie mają charakteru niedozwolonego, jeżeli nie zostały sformułowane jednoznacznie (art. 385¹ § 1 zd. drugie k.c.).

Zgodnie z treścią zaskarżonych umów wysokość zobowiązania powodów (konsumentów) była przeliczana z zastosowaniem dwóch rodzajów kursu waluty indeksacyjnej – kredyt wg kursu kupna, zaś rata wg kursu sprzedaży. W obu przypadkach chodzić miało o kursy banku publikowane w Tabeli kursów kupna/sprzedaży (§ 2 ust. 2 , § 7 ust. 1  umowy  oraz  postanowienia § 2 pkt 19, § 3 ust. 2 i § 8 ust. 3 Regulaminu).

 Bank miał zatem jednostronną swobodę w zakresie ustalania kursu waluty indeksacyjnej. Umowa została zawarta na podstawie wzoru opracowanego i stosowanego przez bank. Z pewnością powodowie [OSOBA] kredytu, który najbardziej im  odpowiadał, uzgodnić kwotę kredytu w walucie polskiej, czy marżę i wysokość prowizji,  natomiast nie mieli możliwości uzgadniania z bankiem wszystkich pozostałych postanowień. Postanowienia umowy, podobnie jak postanowienia ogólnych warunków zawarte w Regulaminie nie były uzgodnione indywidualnie z powodami w rozumieniu art. 385¹ § 1 i 3 k.c. Nie ma więc podstaw do przyjęcia, że postanowienia umów w zakresie mechanizmu ustalania kursu waluty, stanowiącej narzędzie waloryzacji kredytu i wyznaczającej wysokość zobowiązania powodów [OSOBA], zostały w przypadku umów stron uzgodnione indywidualnie. W niniejszej sprawie nie ma dowodów wskazujących na możliwość negocjowania warunków obydwu zaskarżonych umów w tym zakresie. Podnieść należy, że przedmiotowa umowa, w zakresie dotyczącym kwestii ustalenia kursów waluty, ma podobne brzmienie co inne proponowane klientom przez banki umowy, w innych sprawach które zawisły przez tut. Sądem. Powszechna jest też wiedza o tym, że w tym zakresie klienci nie mogli negocjować warunków umowy.

Dalej należało rozważyć, czy – skoro zakwestionowane postanowienia dotyczą głównego przedmiotu umów – są sformułowane jednoznaczne i czy wynikające z nich prawa lub obowiązki stron zostały ukształtowane sprzecznie z dobrymi obyczajami lub w sposób rażąco naruszający interesy powodów [OSOBA].

 W umowie nie wskazano, w jaki konkretnie sposób tabela kursów kupna/sprzedaży dla kredytów hipotecznych zaciągniętych w pozwanym [OSOBA]. To zaś nie pozwala na jednoznaczne określenie postanowień i konsekwencji płynących dla kredytobiorcy. Nie można uznać więc aby postanowienia waloryzacyjne były sformułowane jednoznaczne. Przyznanie sobie przez bank jednostronnej kompetencji do swobodnego ustalania kursów przyjmowanych do wykonania umowy prowadzi do wniosku, że były one sprzeczne z dobrymi obyczajami i naruszały rażąco interesy powodów  w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c., oceniane na datę zawarcia umowy. Jest tak dlatego również,  a może głównie dlatego że mechanizm indeksacji  od którego zależała wysokość raty kredytu i jego saldo nie zawiera ograniczenia ryzyka nadmiernego wzrostu kursu waluty z jaką teraz mamy do czynienia. Ryzyko tego wzrostu obarcza więc konsumenta w sposób nieograniczony i to jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interes konsumenta.

Bank jako profesjonalista winien zabezpieczyć w umowie słabszą stronę umowy przed takim właśnie efektem nadmiernego wzrostu kursu waluty. Tymczasem zapewniając konsumenta o stabilności waluty i bezpiecznym, tanim  produkcie – nie uczynił tego co skutkuje teraz nieprzewidywanym  w chwili zawierania umowy wzrostem kosztów kredytu. Gdyby powodowie [OSOBA] o możliwości wzrostu kursu waluty do dzisiejszego poziomu to na pewno nie zawarliby tych umów. Działali w zaufaniu do banku,  który niestety ich w tych pouczeniac zawiódł.

       Wprawdzie oczywistym jest, że kredytobiorca miał świadomość tego, że kursy się zmieniają i po przeczytaniu umowy przeciętny konsument musiał mieć świadomość, że kursy waluty, które będą brane do przeliczeń – będą miały wpływ na wysokość zobowiązania. Pouczenie o ryzyku kursowym ma nie tylko na celu wskazanie na powyższą okoliczność, ale ma na celu uzmysłowienie kredytobiorcy niebezpieczeństw, które się wiążą z zaciągnięciem kredytu waloryzowanego walutą obcą i ma umożliwić dokonanie przez kredytobiorcę kalkulacji opłacalności zaciągnięcia takiego kredytu w kontekście prawdopodobieństwa nieograniczonej zmiany kursu waluty obcej. Stąd kwestia stabilności waluty, niskich wahań – nie miała żadnego znaczenia albowiem w kontekście czasu trwania umowy nie sposób było zakładać w jaki sposób zachowają kursy. Stabilność waluty CHF (historyczne kursy) związana była z określoną polityką finansową prowadzoną przez Szwajcarski Bank Narodowy, określonym otoczeniem politycznym, gospodarczym, przy czym w dłuższej perspektywie czasowej (kredyty w CHF były zaciągane na 20-35 lat) nie było podstaw do prognozowania niezmienności tego stanu. Takie prognozy (oparte na sytuacji politycznej) mogą być tworzone wyłącznie dla krótkich okresów czasu (kilku miesięcy, roku). Konsument powinien zostać pouczony o ryzyku kursowym w taki sposób, iż powinien mieć świadomość tego, że zaciągając zobowiązanie w walucie obcej, zarabiając pieniądze w walucie polskiej, ponosi w zasadzie nieograniczone ryzyko związane z nabywanym produktem.

Oczywistym jest, że bank ma prawo do określonej strategii marketingowej, jednakże ta strategia nie może prowadzić do manipulacji kredytobiorcą i nakłaniania go do nabywania bardzo niebezpiecznego produktu.

Oceny, czy postanowienie umowne jest niedozwolone (art. 385¹ § 1 k.c.), dokonuje się według stanu z chwili zawarcia umowy (zob.: uchwała SN 7 sędziów z dnia 20 czerwca 2018 r. III CZP 29/17).  Postanowienia indeksacyjne  od początku były wadliwie ukształtowane, bo zawierały pułapkę nieograniczonego ryzyka  wzrostu kursu franka po stronie konsumenta.

W świetle chwili, na którą ocenia się abuzywność postanowień umowy, nie ma też znaczenia wejście w życie ustawy tzw. antyspreadowej  z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw, czy też zmiany regulaminów po dacie zawarcia umowy kredytu.  Możliwość spłaty kredytu we frankach niczego  de facto nie zmieniała bo powodowie [OSOBA] ilość franków  czy to w banku czy w kantorze musieli wydatkować odpowiednią do aktualnego  kursu ilość  złotówek .

Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, że postanowienia przedmiotowej umowy miały charakter niedozwolony w rozumieniu art. 385¹ k.c., a w związku z tym nie wiążą powodów, co dotyczy w szczególności wspomnianych już § 2 ust. 2 , § 7 ust. 1  umowy  oraz  postanowienia § 2 pkt 19, § 3 ust. 2 i § 8 ust. 3 Regulaminu stanowiącego integralną cześć umowy, a więc zapisów dotyczących stosowania kursów waluty szwajcarskiej.

Wyeliminowanie niedozwolonych postanowień i związanie stron umową w pozostałym zakresie, czyli przy zachowaniu postanowień dotyczących indeksacji kredytu, oznaczałoby, że kwoty kredytu wypłacone powodom powinny zostać przeliczone na walutę CHF, a powodowie w terminach płatności kolejnych rat powinni je spłacać w walucie polskiej, przy czym żadne postanowienie nie precyzowałoby kursu, według którego miałyby nastąpić takie rozliczenie. Nie ma możliwości zastosowania w miejsce wyeliminowanych postanowień żadnego innego kursu waluty. Zgodnie z wiążącą wszystkie sądy Unii Europejskiej wykładnią dyrektywy dokonaną przez TSUE w powołanym już powyżej wyroku z dnia 3 października 2019 r.:

1. a) w przypadku ustalenia, że w umowie zostało zawarte postanowienie niedozwolone w rozumieniu dyrektywy (którą implementowały do polskiego porządku prawnego przepisy art. 385¹ i nast. k.c.), skutkiem tego jest wyłącznie wyeliminowanie tego postanowienia z umowy, chyba że konsument następczo je zaakceptuje,
2. b) w drodze wyjątku możliwe jest zastosowanie w miejsce postanowienia niedozwolonego przepisu prawa o charakterze dyspozytywnym albo przepisem, który można by zastosować za zgodą stron, o ile brak takiego zastąpienia skutkowałby upadkiem umowy i niekorzystnymi następstwami dla konsumenta, który na takie niekorzystne rozwiązanie się nie godzi (pkt 48, 58 i nast. wyroku (...)),
3. c) nie jest możliwe zastąpienie postanowienia niedozwolonego przez odwołanie się do norm ogólnych prawa cywilnego, nie mających charakteru dyspozytywnego, gdyż spowodowałoby to twórczą interwencję, mogącą wpłynąć na równowagę interesów zamierzoną przez strony, powodując nadmierne ograniczenie swobody zawierania umów (dotyczy m.in. art. 56 k.c., art. 65 k.c. i art. 354 k.c. - por. w szczególności pkt 57-62 wyroku (...)),
4. d) w przypadku ustalenia, że wyeliminowanie postanowień niedozwolonych powoduje zmianę charakteru głównego przedmiotu umowy, nie ma przeszkód, aby przyjąć, zgodnie z prawem krajowym, że umowa taka nie może dalej obowiązywać (por. w szczególności pkt 41-45 wyroku (...)),
5. e) nawet jeżeli skutkiem wyeliminowania niedozwolonych postanowień miałoby być unieważnienie umowy i potencjalnie niekorzystne dla konsumenta następstwa, decyzja co do tego, czy niedozwolone postanowienia mają obowiązywać, czy też nie, zależy od konsumenta, który przed podjęciem ostatecznej decyzji winien być poinformowany o takich skutkach (por. w szczególności pkt 66-68 wyroku (...)).

Brak możliwości stosowania norm o charakterze ogólnym nie pozwala na sięgnięcie do domniemanej woli stron lub utrwalonych zwyczajów (art. 65 k.c. i art. 56 k.c.), które w odniesieniu do innych stosunków prawnych pozwalałyby na ustalenie wartości świadczenia określonego w walucie obcej np. przez odniesienie się do tej waluty według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski lub innych kursów wskazywanych przez strony w umowie. Nie ma zwłaszcza możliwości sięgnięcia do przepisu art. 358 § 2 k.c., który posługuje się takim właśnie kursem w przypadku możliwości spełnienia świadczenia wyrażonego w walucie obcej. Po pierwsze, świadczenie obu stron było wyrażone w walucie polskiej (wypłata kredytu i jego spłata następowały bowiem w PLN, a CHF był tylko walutą indeksacyjną). Po drugie, wspomniany przepis nie obowiązywał w dacie zawarcia umów (wszedł w życie 24 stycznia 2009 r.), zaś uznanie pewnych postanowień umownych za niedozwolone skutkuje ich wyeliminowaniem z poszczególnej umowy już od daty jej zawarcia, co czyni niemożliwym zastosowanie przepisu, który wówczas nie obowiązywał. Nawet gdyby uznać, że art. 358 § 2 k.c. mógłby być stosowany do skutków, które nastąpiły po dacie jego wejścia w życie, to nadal brak byłoby możliwości ustalenia kursu, według którego należałoby przeliczać zobowiązania stron sprzed tej daty, czyli przede wszystkim ustalić wysokości zadłużenia w CHF po wypłacie kredytu. Zbędne więc było prowadzenie postępowania dowodowego w kierunku ustalenia, jaka byłaby wysokość zobowiązań z umowy przy przyjęciu innych wskaźników waloryzacji. Zachodzi bowiem potrzeba wyeliminowania z umowy całego mechanizmu indeksacji, jako w całości sprzecznego z dobrymi obyczajami i rażąco naruszającego interesy kredytobiorcy - konsumenta.

Odnosząc się do skutków uznania ww. klauzul za abuzywne, wskazać należy, że zgodnie z art. 385¹ §  2. k.c. jeżeli postanowienie umowy zgodnie z § 1 nie wiąże konsumenta, strony są związane umową w pozostałym zakresie. Zgodnie z art. 6 ust. 1 dyrektywy 93/13:  [OSOBA] stanowią, że na mocy prawa krajowego nieuczciwe warunki w umowach zawieranych przez sprzedawców lub dostawców z konsumentami nie będą wiążące dla konsumenta, a umowa w pozostałej części będzie nadal obowiązywała strony, jeżeli jest to możliwe po wyłączeniu z niej nieuczciwych warunków. Również stosownie do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 15 września 2020r. (III CZP 97/19) żądanie uznania postanowienia wzorca umowy za niewiążące konsumenta (art. 3851 k.c.) nie jest tożsame ani nie zawiera się w żądaniu ustalenia nieważności umowy (art. 58 k.c.). Umowa, do której wprowadzone zostały niedozwolone klauzule, powinna w zasadzie nadal obowiązywać, bez jakiejkolwiek innej zmiany niż wynikająca z usunięcia z niej nieuczciwych klauzul, jeżeli takie dalsze jej obowiązywanie jest możliwie zgodnie z zasadami prawa krajowego, co sąd krajowy zobowiązany jest ocenić.

W konsekwencji, po ustaleniu abuzywnego charakteru spornych postanowień, należy zastanowić się, w jaki sposób ich usunięcie wpływa na dalszy los całej umowy. Należało odnieść się do możliwości zastąpienia abuzywnego postanowienia przepisem dyspozytywnym. W przedmiotowej sprawie powodowie [OSOBA] o stwierdzenie nieważności dwóch umów, co w świetle wskazanego wyżej stanowiska TSUE wyklucza powyższe (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 30 lipca 2020r., sygn. akt I ACa 99/19, LEX nr 3054130). Nadto w dacie zawarcia umów tj. w roku 2006 (Umowa I) i 2007 (Umowa II) nie istniały przepisy umożliwiające zastąpienie eliminowanych klauzul przepisami dyspozytywnymi.

Na marginesie wskazać należy, że jeżeli przyjęlibyśmy, że eliminujemy z umowy wyłącznie postanowienie dotyczące przeliczenia kursów waluty przy wypłacie kredytu, de facto pozostawiając waloryzację (waloryzacja określa istotę i naturę przedmiotowej umowy) to mielibyśmy do czynienia z sytuacją kiedy wciąż mamy kredyt waloryzowany walutą obcą,  natomiast nie mamy uzgodnionego kursu przeliczeniowego, według którego będzie ustalana wysokość zobowiązania powodów. Doszłoby do sytuacji, w której wypłacana kwota w złotych z uwagi na brak przelicznika nie będzie mogła być skorelowana z kwotą kredytu wskazanego w umowie oraz brak będzie korelacji pomiędzy kwotą zobowiązania wyrażanymi w CHF, a spłatami dokonywanymi w PLN. W takim przypadku umowa będzie po prostu niewykonalna albowiem mechanizm waloryzacji nie będzie mógł być zastosowanym, a tym samym nie zostanie określona wysokość świadczenia. Treść umowy nie dawała przy tym podstaw do jej wykonania poprzez wypłatę i spłatę CHF. 

Odnośnie koncepcji dotyczących wyeliminowania całej waloryzacji, podnieść należy, że pomija się to, że umowa jest skonstruowana w ten sposób (zarówno denominowana jak i  indeksowana), że w trakcie trwania umowy zobowiązanie konsumenta jest wyrażone w CHF. Wszelkie koszty umowy, wynagrodzenie banku, w tym odsetki odnoszą się do kwoty zobowiązania w CHF. Intencją stron było, aby oprocentowanie odnosiło się do zobowiązania wyrażonego w CHF – w tym zakresie nie ma żadnych wątpliwości. W czasie gdy była zawierana przedmiotowa umowa, banki stosowały oprocentowanie LIBOR do zobowiązań wyrażonych w CHF, a WIBOR do zobowiązań wyrażonych w PLN. W przedmiotowej umowie zastosowano stawkę LIBOR, dlatego, że kwota zobowiązania wyrażona miała być w CHF. Stąd uzasadniony jest wniosek, że konstrukcja umowy przewidywała silne związanie postanowień odsetkowych z waloryzacją. Inaczej mówiąc strony nigdy nie zawarłyby umowy złotówkowej przy odsetkach LIBOR. 

Sąd Okręgowy uznał więc, że dokonanie eliminacji klauzuli indeksacyjnej  prowadzi do wyeliminowania postanowień głównych umowy, a w konsekwencji do zmiany charakteru prawnego stosunku obligacyjnego i naruszenia art. 353¹ k.c. oraz art. 69 ust.1 i 2 Prawa bankowego przez co umowa w myśl zasady art. 58 §1 k.c. jest nieważna.  Z art. 353¹ k.c. wynika, że strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Dodać należy iż sprzeczne z naturą  stosunku prawnego jest i to ,że bank mógł samodzielnie sterować  wysokością  zobowiązania powodów [OSOBA] kupna i sprzedaży waluty do jakiej kredyt był indeksowany. 

Nadto słuszne jest twierdzenie powodów o niezgodności umowy z zasadami współżycia społecznego poprzez takie ustawienie ryzyka wzrostu kursu waluty,  które obciąża wyłącznie powodów [OSOBA] i prowadzi do nieekwiwalentności  świadczeń.

Powodowie [OSOBA], że godzą się na ewentualne stwierdzenie, że umowa jest nieważna, mając na uwadze wszelkie konsekwencje z tym związane. Nie ma więc podstaw do uznania, że upadek umowy niósłby za sobą negatywne skutki, z których powodowie [OSOBA] sprawy i których nie akceptują, co w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wykluczałoby możliwość stwierdzenia nieważności umowy (por. cytowany już poprzednio wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 3 października 2019 r., C-260/18, [OSOBA] i [OSOBA] przeciwko Raiffeisen Bank International AG, LEX nr 2723333).

Skoro umowa kredytu jest nieważna, to wszelkie świadczenia spełnione przez powodów [OSOBA] umowy uznać należy za świadczenia nienależne w rozumieniu art. 410 § 2 k.c., podlegające zwrotowi na mocy art. 405 w zw. z art. 410 § 1 k.c.

Z materiału dowodowego zgromadzonego w aktach niniejszej sprawy wynika, że powodowie w okresie od 7 maja 2010 r. do dnia 7 stycznia 2020 r. spłacili na rzecz pozwanej [OSOBA] 39.225,01 zł i 49.980,27 CHF.

Powodowie [OSOBA] z możliwości rozdrobnienia roszczeń w niniejszym postępowaniu nie dochodzą kwoty uiszczonej przez nich w całym okresie spłacania kredytu, a jedynie we wskazanej przez siebie wysokości, za okres spłaty rat kapitałowo-odsetkowych w okresie od 7 maja 2010 r. do 7 stycznia 2020 r. tj. powodowie [OSOBA] części kwoty spłaconej przez nich w złotówkach  za okres od dnia 7 maja 2010 r. do 7 grudnia 2011 r., tj. nadpłaty rozumianej jako różnica pomiędzy faktycznie zapłaconą kwotą a kwota którą winien zapłacić gdyby nie było mechanizmu indeksacji oraz domagają się zwrotu całości spłaconej przez nich kwoty w CHF, tytułem rat kredytowych w okresie od dnia 5 stycznia 2012 r. do 7 stycznia 2020 r. Oczywiście, od decyzji powodów [OSOBA] będzie dochodzić dalszej części roszczeń im przysługujących w stosunku do banku, nieobjętych niniejszym pozwem, a wynikających z tego, że powodowie [OSOBA] kolejne raty kredytu, jak i to czy z własnymi roszczeniami wobec powodów [OSOBA].

Kwota, której na swoją rzecz dochodzą powodowie [OSOBA] w zakresie uiszczonych przez nich spłat rat kapitałowo-odsetkowych. Podkreślenia wymaga ponadto, że w aktach niniejszej sprawy znajduje się zaświadczenie dotyczące wysokości wpłaconych rat – sporządzone przez sam pozwany [OSOBA] – a obejmujące okres od 28 października 2005 r. do 7 stycznia 2020 r. Tym samym zgodnie z żądaniem powodów [OSOBA] zostać im zwrócona przez bank w ramach wzajemnych rozliczeń.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że w orzecznictwie definitywnie przyjęto, że w przypadku wzajemnych rozliczeń banku i konsumentów dokonywanych na tle nieważnych umów kredytu waloryzowanych do waluty obcej zastosowanie ma teoria dwóch kondykcji. Jak bowiem stwierdził Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 7 maja 2021r. (sygn. akt III CZP 6/21), której nadał moc zasady prawnej „Jeżeli bez bezskutecznego postanowienia umowa kredytu nie może wiązać, konsumentowi i kredytodawcy przysługują odrębne roszczenia o zwrot świadczeń pieniężnych spełnionych w wykonaniu tej umowy (art. 410 § 1 w związku z art. 405 k.c.). Podobne zapatrywanie wyraził Sąd Najwyższy w uchwale  z dnia 16 lutego 2021r. (sygn. akt III CZP 11/20), w której stwierdził, że stronie, która w wykonaniu umowy kredytu, dotkniętej nieważnością, spłacała kredyt, przysługuje roszczenie o zwrot spłaconych środków pieniężnych jako świadczenia nienależnego (art. 410 § 1 w związku z art. 405 k.c.) niezależnie od tego, czy i w jakim zakresie jest dłużnikiem banku z tytułu zwrotu nienależnie otrzymanej kwoty kredytu”. Mając na uwadze powyższe stanowisko należy wskazać, że fakt, iż bank posiada wierzytelność wobec powodów o zwrot świadczenia nienależnego z tytułu wypłaty kapitału kredytu nie wpływa na obowiązek banku zwrotu świadczenia nienależnego powodów [OSOBA] tytułem spłaty rat, które jest niezależne od wierzytelności banku.

Konkludując roszczenie powodów [OSOBA] i [OSOBA]                               w przedmiocie zasądzenia kwoty 9.673,18 zł i 49.980,27 CHF należało uwzględnić, o czym zasądzono jak w pkt I. sentencji wyroku. Sąd zasądził na rzecz powodów [OSOBA]. kwoty łącznie z uwagi na fakt, że powodowie [OSOBA] i ich majątek jest objęty ustawowym ustrojem wspólności majątkowej.

Odsetki ustawowe za opóźnienie od kwot 9.673,18 zł i 49.980,27 CHF Sąd zasądził od dnia 4 października 2022 r., tj. od następnego dnia po dniu złożeniu przez powodów [OSOBA], że nie wyrażają zgody na związanie niedozwolonymi postanowieniami umownymi. Pisemne oświadczenie powodów [OSOBA] w piśmie z dnia 3 października 2022 r. i od tego dnia ustała bezskuteczność zawieszona umowy łączącej strony. Od tej pory można więc mówić o wymagalności roszczenia. Jak wskazał bowiem Sąd Najwyższy w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 7 maja 2021 r. sygn. III CZP 6/21 do chwili, w której należycie poinformowany konsument wyrazi zgodę na związanie niedozwolonym postanowieniem umownym albo zgody tej odmówi (ew. upłynie rozsądny czas do jej wyrażenia), umowa kredytu, która bez tego postanowienia nie może wiązać, znajduje się w stanie bezskuteczności zawieszonej, tj. nie wywołuje skutków prawnych, choć skutki te może nadal wywołać w razie wyrażenia zgody na postanowienie albo - jeżeli są spełnione stosowne przesłanki - w razie jego zastąpienia regulacją zastępczą. Jest jasne, że tak długo jak trwa stan zawieszenia, kredytodawca nie może domagać się spełnienia uzgodnionych w tej umowie świadczeń. Jednakże zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem dotyczącym stanu bezskuteczności zawieszonej (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2010 r., IV CSK 95/10 i z dnia 3 lutego 2017 r., II CSK 159/16, niepubl.; por. też wyroki Sądu Najwyższego z dnia 25 kwietnia 1995 r., I CRN 48/95 i z dnia 7 listopada 1997 r., II CKN 431/97, OSNC 1998 Nr 6, poz. 94) nie może również żądać zwrotu spełnionego świadczenia nienależnego, ponieważ decyzja co do związania postanowieniem i umową leży co do zasady w rękach konsumenta. Skoro zaś kredytodawca nie może wystąpić z takim żądaniem i w ten sposób postawić swych roszczeń restytucyjnych w stan wymagalności zgodnie z art. 455 k.c. (co do zastosowania art. 455 k.c. do roszczeń z tytułu bezpodstawnego wzbogacenia por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 17 grudnia 1976 r., III CRN 289/76, niepubl., z dnia 16 lipca 2003 r., V CK 24/02, OSNC 2004, Nr 10, poz. 157, z dnia 28 kwietnia 2004 r., V CK 461/03, IC 2004, nr 11, s. 43, z dnia 18 stycznia 2017 r., V CSK 198/16, niepubl. oraz uchwały Sądu Najwyższego z dnia 6 marca 1991 r., III CZP 2/91, OSNCP 1991, Nr 7, poz. 93, z dnia 26 listopada 2009 r., III CZP 102/09, OSNC 2010, Nr 5, poz. 75, z dnia 2 czerwca 2010 r., III CZP 37/10, OSNC 2011, Nr 1, poz. 2 i z dnia 16 lutego 2021 r., III CZP 11/20), rozpoczęcie biegu ich przedawnienia nie wchodzi w rachubę. Sytuacja ulega zmianie dopiero w razie potwierdzenia klauzuli abuzywnej przez konsumenta, kiedy to klauzula oraz umowa stają się skuteczne z mocą wsteczną, albo odmowy jej potwierdzenia (upływu rozsądnego czasu do potwierdzenia), kiedy to dochodzi do utrzymania umowy z regulacją zastępczą (jeżeli są spełnione stosowne przesłanki) albo do całkowitej i trwałej bezskuteczności (nieważności) umowy. Owa trwała bezskuteczność (nieważność) jest równoznaczna ze stanem, w którym "czynność prawna zobowiązująca do świadczenia była nieważna i nie stała się ważna po spełnieniu świadczenia" w rozumieniu art. 410 § 2 in fine k.c. (condictio sine causa) oraz "nieważnością czynności prawnej" w rozumieniu art. 411 pkt 1 k.c. W związku z tym w roszczenie powodów w zakresie odsetek za okres wcześniejszy (wskazany w pozwie) ulec musiało oddaleniu – pkt II sentencji wyroku.

Co do zarzutu przedawnienia roszczenia to zauważyć należy iż zgodnie z art. 118 k.c. roszczenie o zwrot kwot wpłaconych stronie pozwanej [OSOBA] podlega 6-letniemu terminowi przedawnienia. Jako że zobowiązanie do zwrotu świadczenia nienależnego jest zobowiązaniem bezterminowym, którego wymagalność zależy od wezwania dłużnika do spełnienia świadczenia, bieg terminu przedawnienia roszczenia należy liczyć od dnia, w którym roszczenie stałoby się wymagalne, gdyby uprawniony podjął czynność w najwcześniej możliwym terminie. Dodać należy iż nie jest to świadczenie okresowe. W ocenie Sądu najwcześniejszy możliwy termin, w którym powodowie [OSOBA] od strony pozwanej [OSOBA], nastąpił w momencie kiedy dowiedzieli się on o tym, że umowa wiążąca ich z Bankiem jest nieważna. Dopiero wtedy mógł bowiem podjąć decyzję co do tego, czy zaakceptuje niedozwolone klauzule w celu uniknięcie niekorzystnych dla niego skutków nieważności umowy albo czy będzie się powoływać na całkowitą nieważność umowy w celu uniknięcia niekorzystnych dla niego skutków wykonywania umowy zawierającej klauzule abuzywne (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 16 lutego 2021 r., III CZP 11/20, OSNC 2021, nr 6, poz. 40). W związku z powyższym zarzut przedawnienia nie zasługiwał na uwzględnienie.

Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 18 października 2013 r. sygn. akt III CZP 58/13 orzekł, że powód [OSOBA] w pozwie obok żądania głównego, na wypadek jego nieuwzględnienia, żądanie ewentualne. Możliwość zgłoszenia takiego żądania istnieje w sprawach o świadczenie, ustalenie istnienia albo nieistnienia stosunku prawnego bądź prawa oraz w sprawach o ukształtowanie stosunku prawnego lub prawa.

Byt żądania ewentualnego uzależniony jest od żądania głównego; w razie uwzględnienia przez sąd żądania przedstawionego jako pierwsze, rozpoznanie żądania ewentualnego staje się bezprzedmiotowe i nie jest wydawane w stosunku do niego żadne orzeczenie.

W niniejszym postępowaniu Sąd uwzględnił co do zasady żądanie główne. W związku z powyższym pozostałe żądanie ewentualne zgłoszone przez powodów [OSOBA] rozpoznawane.

O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 100 k.p.c. i § 2 pkt 7 [OSOBA] z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie. W realiach sprawy powodów [OSOBA] stronę, która w całości wygrała proces – co do zasady i co do wysokości. Fakt oddalenia żądania o zasądzenie odsetek należnych tytułem opóźnienia w spełnieniu świadczenia, nie może wpływać na odmienną ocenę. Na zasądzone koszty składają się dwie pozycje: 1.000 zł – opłata sądowa od pozwu, 10.800 zł – wynagrodzenie pełnomocnika powodów w taryfowej wysokości i 17 zł – opłata kancelaryjna od pełnomocnictwa procesowego.