Wyrokiem z dnia 29 czerwca 2022 r. Sąd Okręgowy w Krakowie (sygn. I C 887/21) zasądził na rzecz kredytobiorcy ponad 90.868 CHF oraz 37.973 zł, uznając roszczenia wynikające z nieważności umów kredytowych zawartych z poprzednikami prawnymi BNP Paribas – w tym Fortis Bank Polska S.A.

To kolejny istotny wyrok pokazujący, że kredyt we frankach Fortis oraz inne kredyty przejęte przez BNP Paribas mogą zostać skutecznie unieważnione.

Kredyt Fortis i kredyt frankowy BNP Paribas – stan faktyczny

Sprawa dotyczyła dwóch umów:

• kredyt Fortis (2006 r.),
• kredyt frankowy BGŻ (2007 r., obecnie BNP Paribas).

Oba zobowiązania były formalnie określone jako kredyt w CHF, jednak:

• środki zostały wypłacone w złotówkach,
• spłata następowała w złotówkach (a później częściowo w CHF),
• przeliczenia były dokonywane według tabel kursowych banku.

Sąd podkreślił, że konstrukcja tych umów była w praktyce typowa dla produktów określanych jako kredyt we frankach, mimo że formalnie miały charakter kredytu walutowego.

Kredyt we frankach Fortis – brak negocjacji i narzucony wzorzec

W sprawie ustalono, że:

• umowy zostały zawarte na podstawie wzorców bankowych,
• kredytobiorca nie miał realnego wpływu na ich treść,
• kluczowe mechanizmy (kursy walut, sposób przeliczeń) nie podlegały negocjacjom.

Sąd jednoznacznie uznał, że:

• postanowienia dotyczące przeliczeń zostały narzucone konsumentowi,
• a tym samym spełniają przesłanki uznania ich za abuzywne.

Kluczowy problem: dowolność banku (Fortis / BNP Paribas)

Najważniejszym elementem uzasadnienia było wskazanie, że:

• bank samodzielnie ustalał kurs kupna i sprzedaży CHF,
• umowa nie określała żadnych obiektywnych zasad ustalania tych kursów,
• kredytobiorca nie miał możliwości ich weryfikacji.

W praktyce oznaczało to, że:

• bank mógł dowolnie kształtować wysokość zadłużenia,
• wysokość rat zależała od jednostronnej decyzji banku.

Sąd uznał, że:

• taka konstrukcja rażąco narusza interesy konsumenta,
• i jest sprzeczna z dobrymi obyczajami.

Kredyt frankowy Fortis – brak przejrzystości i niejasność umowy

Sąd podkreślił również, że:

• mechanizm przeliczeń był rozproszony w umowie i regulaminie,
• zapisy były niejasne i trudne do zrozumienia,
• konsument nie był w stanie oszacować kosztów kredytu.

W efekcie:

• kredytobiorca nie mógł racjonalnie ocenić skutków finansowych umowy,
• nie wiedział, jak zmiany kursu wpłyną na jego zobowiązanie.

Ryzyko walutowe – przerzucone w całości na klienta

W sprawie szczególnie istotne było ustalenie, że:

• bank nie przekazał rzetelnej informacji o ryzyku kursowym,
• nie przedstawiono symulacji wzrostu kursu CHF,
• kredyt był prezentowany jako korzystny i bezpieczny.

Sąd wskazał, że:

• ryzyko walutowe zostało przerzucone niemal wyłącznie na kredytobiorcę,
• bank nie ponosił realnego ryzyka ekonomicznego.

To naruszenie równowagi stron było jedną z podstaw unieważnienia umowy.

Unieważnienie kredytu Fortis – skutek abuzywności

Sąd uznał, że:

• klauzule przeliczeniowe są niedozwolone,
• dotyczą głównych świadczeń stron,
• nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny.

W konsekwencji:

• nie można ich utrzymać w umowie,
• a po ich usunięciu umowa nie może dalej funkcjonować.

To doprowadziło do wniosku, że:

• umowa jest nieważna w całości,
• od początku (ex tunc).

Wyrok BNP Paribas – rozliczenie stron

W wyniku uznania nieważności umowy:

• sąd zasądził ponad 90.868 CHF,
• dodatkowo ponad 37.973 zł,
• oraz koszty procesu.

Podstawą rozliczenia była tzw. teoria dwóch kondykcji:

• każda ze stron zwraca to, co świadczyła,
• kredytobiorca odzyskuje wszystkie wpłaty.

Znaczenie wyroku dla kredytów Fortis i BNP Paribas

Wyrok ma duże znaczenie dla osób posiadających:

• kredyt we frankach Fortis,
• kredyt frankowy BNP Paribas,
• kredyty przejęte po BGŻ.

Potwierdza on, że:

• nawet kredyty formalnie „walutowe” mogą być nieważne,
• kluczowe znaczenie ma sposób ustalania kursów,
• brak transparentności i dowolność banku prowadzą do unieważnienia kredytu.

Kancelaria Themi – kredyt Fortis i unieważnienie kredytu

Sprawy dotyczące takich produktów jak kredyt Fortis czy kredyt frankowy BNP Paribas wymagają szczegółowej analizy umowy oraz regulaminów banku.

Kancelaria Themi zajmuje się prowadzeniem spraw dotyczących:

• kredytów Fortis,
• kredytów przejętych przez BNP Paribas,
• kredytów we frankach oraz innych walutach.

Analiza obejmuje w szczególności:

• mechanizm ustalania kursów,
• zakres ryzyka walutowego,
• możliwość unieważnienia kredytu i odzyskania środków.

Powyższy wyrok pokazuje, że unieważnienie kredytu frankowego Fortis jest realne, a kredytobiorcy mogą skutecznie dochodzić swoich roszczeń przed sądem.