Wyrokiem z dnia 21 grudnia 2022 r. Sąd Okręgowy w Krakowie zasądził na rzecz kredytobiorców 16.972,94 zł oraz 41.800,37 CHF, uznając, że umowa kredytu zawarta z Fortis Bank Polska S.A. (obecnie BNP Paribas) jest nieważna
To kolejny ważny wyrok Fortis / wyrok BNP Paribas, który potwierdza, że kredyt we frankach Fortis może zostać unieważniony z uwagi na wadliwy mechanizm przeliczeń i brak rzetelnej informacji o ryzyku.
Kredyt frankowy Fortis – umowa denominowana, ale wadliwa
Sąd wskazał, że:
- kredyt był kredytem denominowanym do CHF,
- kwota została określona w walucie obcej (127.463,19 CHF),
- wypłata nastąpiła w złotówkach.
Jednocześnie sąd podkreślił, że:
- sama konstrukcja kredytu denominowanego jest co do zasady dopuszczalna,
- nie narusza automatycznie prawa bankowego.
To ważne rozróżnienie – nieważność nie wynika tu z samej konstrukcji kredytu, lecz z jego wykonania i zapisów umownych.
Kredyt Fortis – brak przejrzystości mechanizmu przeliczeń
Kluczowym problemem był sposób ustalania kursów waluty:
- kursy CHF były określane w tabelach banku,
- brak było jakichkolwiek zasad ich wyliczania,
- kredytobiorcy nie mogli zweryfikować ich poprawności.
Sąd wskazał, że:
- bank miał pełną swobodę w ustalaniu kursów,
- mechanizm był nieprzejrzysty i niekontrolowalny,
- konsument nie znał zasad kształtowania swojego zobowiązania.
W praktyce oznaczało to, że:
- wysokość kredytu i rat zależała od arbitralnych decyzji banku,
- kredytobiorca nie miał żadnych narzędzi kontroli.
Klauzule abuzywne – jednostronna kontrola banku
Sąd jednoznacznie uznał, że:
- klauzule przeliczeniowe nie były indywidualnie uzgodnione,
- pochodziły z wzorca umowy,
- dawały bankowi jednostronną kontrolę nad zobowiązaniem.
W szczególności:
- bank sam ustalał kurs kupna i sprzedaży CHF,
- brak było ograniczeń tego mechanizmu,
- konsument ponosił skutki decyzji banku.
To klasyczny przykład abuzywności w sprawach typu kredyt frankowy Fortis.
Brak informacji o ryzyku – kluczowa wada
Sąd bardzo mocno zaakcentował aspekt informacyjny:
- kredytobiorcy nie otrzymali symulacji wzrostu kursu CHF,
- nie wyjaśniono im rzeczywistego ryzyka,
- byli zapewniani o stabilności franka.
W efekcie:
- nie mogli ocenić skutków ekonomicznych umowy,
- nie byli w stanie przewidzieć wysokości zobowiązania.
Sąd wskazał, że:
- bank nie spełnił obowiązku informacyjnego,
- co prowadzi do abuzywności klauzul ryzyka kursowego.
Nierównowaga stron – ryzyko tylko po stronie klienta
Sąd podkreślił, że konstrukcja umowy:
- zabezpieczała interes banku,
- przerzucała całe ryzyko na kredytobiorców.
W szczególności:
- bank był chroniony przed ryzykiem kursowym,
- kredytobiorcy ponosili nieograniczone ryzyko wzrostu CHF.
Taka konstrukcja:
- narusza równowagę kontraktową,
- jest sprzeczna z dobrymi obyczajami.
Kredyt we frankach Fortis – umowa niewykonalna po usunięciu klauzul
Sąd wskazał, że po usunięciu klauzul abuzywnych:
- nie da się określić sposobu przeliczeń,
- brak jest mechanizmu ustalania rat,
- nie można wykonać umowy.
Dodatkowo:
- brak jest przepisów, które mogłyby uzupełnić umowę,
- nie można zastosować kursu NBP w miejsce zapisów banku.
W efekcie:
- umowa nie może dalej obowiązywać,
- musi zostać uznana za nieważną.
Unieważnienie kredytu Fortis – skutki wyroku
Sąd uznał, że:
- umowa jest nieważna w całości,
- świadczenia spełnione przez kredytobiorców są nienależne.
W rezultacie:
- zasądzono 16.972,94 zł,
- oraz 41.800,37 CHF,
- wraz z odsetkami i kosztami procesu
Rozliczenie nastąpiło zgodnie z teorią dwóch kondykcji.
Znaczenie wyroku dla kredytów Fortis i BNP Paribas
Wyrok ten potwierdza, że:
- kredyt Fortis może być unieważniony nawet jeśli formalnie spełnia wymogi prawa bankowego,
- kluczowe znaczenie ma brak przejrzystości mechanizmu przeliczeń,
- brak informacji o ryzyku kursowym prowadzi do nieważności.
Dla osób posiadających:
- kredyt we frankach Fortis,
- kredyt BNP Paribas,
- kredyt frankowy Fortis,
oznacza to realną możliwość dochodzenia roszczeń.
Kancelaria Themi – unieważnienie kredytu Fortis
Sprawy dotyczące produktów takich jak kredyt Fortis wymagają szczegółowej analizy zapisów umowy oraz sposobu jej wykonywania.
Kancelaria Themi wspiera klientów w zakresie:
- unieważnienia kredytu frankowego Fortis,
- analizy umów BNP Paribas,
- dochodzenia zwrotu świadczeń,
- przygotowania strategii procesowej.
Powyższy wyrok BNP Paribas pokazuje, że nawet jeśli bank twierdzi, że umowa była „prawidłowa”, to jej konstrukcja może prowadzić do pełnego unieważnienia kredytu.